Marek Oberländer 1922-1978
Marek Oberländer urodził się 14.IX.1922 roku w Szczerzecu – ubogiej, malowniczo położonej wsi podlwowskiej. W 1939 roku, jako siedemnastoletni chłopak, zostaje wcielony do Armii Czerwonej. Wojna zabierze mu rodzinę, dając w zamian prześladujący go przez resztę życia koszmar wspomnień i traumę okupacji. Po wojnie w 1946 roku wraca do Polski i w Warszawie wstępuje do Liceum Sztuk Plastycznych. Dwa lata później rozpoczyna studia w warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych. Studiował w pracowni A. Nachta-Samborskiego i M. Włodarskiego. (dyplom na wydziale grafiki u Tadeusza Kulisiewicza w 1953 roku). Oberländer debiutuje obrazowaniem cierpienia narodu żydowskiego – słynne serie litografii z czasów Akademii Sztuk Pięknych: „Nigdy więcej getta” oraz „Reportaż spod szubienicy”. Inicjator, organizator i uczestnik Ogólnopolskiej Wystawy Młodej Plastyki Przeciw wojnie, przeciw faszyzmowi w budynku warszawskiego Arsenału (1955). Wystawione przez Oberländera prace, a zwłaszcza jego olej „Napiętnowani” wywołają lawinę dyskusji i zaważą na recepcji jego twórczości na długie lata.Uczestnik ważnych wystaw tematycznych takich jak „Warszawskie Getto” (1961), „Oświęcim” (1963). Tworzył dzieła poświęcone tragedii Żydów. Jest reprezentantem nurtu martyrologicznego; świadkiem czasów pogardy, epoki pieców. W plastyce zajmuje miejsce, które w literaturze zajął Adolf Rudnicki. Związany ze środowiskiem Teatru na Tarczyńskiej Mirona Białoszewskiego. W 1956 założył salon wystawowy Po prostu, następnie salony Nowej kultury i Współczesności. Wystawiał m.in.: Salon Nowej Kultury (1959); II Salon Marcowy, Zakopane (1959); Salon Współczesności (1960); BWA Wrocław (1961); Klub Książki i Prasy, Zakopane (1962); Muzeum Narodowe, Warszawa (1961); Warszawskie Getto, Amsterdam, Stockholm, Kopenhaga (1961). Artysta związany ściśle z Warszawą do wyjazdu do Francji w 1963 roku.

