Nowoczesne lata 50.
Zofia Artymowska, Krystyna Brzechwa, Bolesław Brzeziński, Barbara Jonscher, Maria Jarema, Aleksander Kobzdej, Jan Lenenstein, Marek Oberlander, Wanda Paklikowska-Winnicka, Teresa Pągowska, Marian Szpakowski, Bogusław Szwacz, Magdalena Więcek, Rajmund Ziemski
Wystawa10.07. - 4.09. 2009
Wystawa w gaga galerii Nowoczesne lata 50. Trendy i przemiany koncentruje się na wyjątkowym momencie polskiej sztuki współczesnej.
Wejście w obszar twórczej wolności po roku 1955 i atmosfera odwilży zaowocowały, niespotykaną intensyfikacją życia artystycznego. Powstawały galerie i kluby dyskusyjne (Krzywe Koło, Salon Po Prostu), niezależne teatry (Cricot II Tadeusza Kantora w Krakowie, Teatr na Tarczyńskiej Mirona Białoszewskiego w Warszawie) nowe czasopisma (Przegląd Artystyczny). Artystyczne środowiska redakcji Po prostu, Nowej Kultury i Współczesności pełniły funkcje mecenasa, otwierały własne galerie. W galeriach wystawiali wybitni artyści i debiutowali młodzi, którzy z czasem mieli decydować o obliczu sztuki współczesnej.
Nastąpiła prawdziwa eksplozja wystaw krajowych (Wystawy Sztuki Nowoczesnej, Warszawa, 1957, 1959; Salony Marcowe, Zakopane, 1958, 1959, 1960; Ogólnopolska Wystawa Plastyki, Radom, 1959), a w ich następstwie silna reprezentacja polskich artystów za granicą (Biennale w Wenecji 1956, 1958, Biennale w Sao Paulo 1959, 1961, Documenta w Kassel 1955, 1959, Międzynarodowe Biennale Młodych w Paryżu 1959, I Międzynarodowe Biennale Grafiki w Lublanie 1959). Polscy artyści otrzymywali prestiżowe nagrody i wyróżnienia (Maria Jarema – nagroda im. Francesco Nullo na Biennale w Wenecji, 1958; Aleksander Kobzdej – II nagroda Biennale w Sao Paulo, 1959; Jan Lebenstein – Grand Prix – I Biennale Młodych w Paryżu, 1959).
Twórczy ferment, ożywiona dyskusja, odważny eksperyment przezwyciężały marazm minionej dekady. Skutkiem spontanicznej metamorfozy było przejście na pozycje nowoczesności. Powstawały nowe ugrupowania artystyczne (warszawska Grupa 55, Grupa Krakowska, działająca na Śląsku ST-53, lubelska Grupa Zamek, poznańska Grupa R-55).
Próby malarstwa abstrakcyjnego, egzystencjalizm, turpizm, programowa deformacja i infantylizacja tematu, rejestracja zjawisk życia potocznego i jego otoczenia, a zwłaszcza skłonność do eksperymentu, to tylko niektóre z charakterystycznych cech czasu intensywnego nadrabiania straconych lat. Tematy i środki wyrazu były wspólne artystom niezależnie od środowisk i ugrupowań, których byli przedstawicielami.
Pokolenie artystów lat 50. określiło charakter polskiej sztuki współczesnej na kolejne dekady. Choć startowali z podobnej pozycji, ich losy potoczyły się różnie, jednym dając sławę, innych skazując na zapomnienie, a jeszcze innych na emigrację. Spośród nieobecnych na naszej wystawie ze względu na rolę, jaką w tamtym czasie odegrali, wymienić należy zwłaszcza Mariana Bogusza, Jana Dziędziorę, Stanisława Fijałkowskiego, Stefana Gierowskiego, Bronisława Kierzkowskiego, Stefana Krygiera, Alfreda Lenicę, Jacka Sempolińskiego, Alinę Szapocznikow, Jana Tarasina, Jerzego Tchórzewskiego, Zbigniewa Tymoszewskiego. Przedstawiony na wystawie okres rozpoczyna Ogólnopolska Wystawa Młodej Plastyki Przeciw wojnie, przeciw faszyzmowi w warszawskim Arsenale (1955), a kończy na przełomie lat 1960 i 1961, po Międzynarodowym Kongresie Stowarzyszenia Krytyków Sztuki AICA w Warszawie. Zamknięto wtedy redakcje Plastyki, Przeglądu Artystycznego i Po prostu, przerwano tradycję organizowania ogólnopolskich Wystaw Sztuki Nowoczesnej, zlikwidowano salony marcowe w Zakopanem.
Czas przemian i nowych artystycznych trendów na wystawie reprezentują następujący twórcy: Zofia Artymowska, Krystyna Brzechwa, Bolesław Brzeziński, Barbara Jonscher, Maria Jarema, Aleksander Kobzdej, Jan Lebenstein, Marek Oberländer, Wanda Paklikowska-Winnicka, Teresa Pągowska, Marian Szpakowski, Bogusław Szwacz, Magdalena Więcek, Rajmund Ziemski.
Sztuka tamtego okresu coraz częściej staje się przedmiotem zainteresowania światowego obiegu sztuki i powraca w wielkim stylu na salony.
Mecenas: Bank HSBC
